The Game Changers, 16 Eylül 2019’da yayına giren bir belgeseldir. Belgesel, günümüzde ağırlıkla hayvansal protein temelli şekillenen sporcu beslenmesine karşı nebat bazlı beslenmenin spor performansı üstüne pozitif etkilerini gösteren ve bunu korumak için çaba sarfeden bir rejim eleştirisidir genel olarak. Belgselde kullanılan vegan sporcular ve elde ettikleri başarılar da bunu desteklemektedir. Belgeselde birçok deneysel emek verme gerçekleştirilse de bu emekler bilimsel bilgilere dayandırılmaktadır. Gelin bu bilgilere birlikte göz atalım.

Bitkisel Protein Kaynakları Tüm Elzem Amino Asitleri İçerir Mi?

Proteinler, gerçek anlamda vücudumuzun temel yapı taşlarıdır. Bilhassa enzimlerin ve hormonların yapımında proteinler büyük ehemmiyet taşımaktadır. Hayvansal kaynaklı gıda tüketmeyen insanlara en oldukca sorulan sorulan başlangıcında “Kafi proteini nereden alıyorsun?” sorusu geliyor. Bilhassa bu şahıs sporcu ise bu probleminin duyulma sıklığı artıyor.

Sadece aslen vücudumuzun günlük protein gereksinmesini karşılamak için o denli protein tüketmemize gerek kalmamıştır; zira vücudumuz proteinleri oldukca efektif bir halde tekrardan değerlendirebilmektedir. Bu sayede vücudumuzun tek ve temel enerji deposu olarak karbonhidratları kullanabilir.

Proteinler amino asitlerden meydana gelmektedir. Vücudumuz için lüzumlu olan 20 amino asit vardır. Bu amino asitlerden 11 tanesini vücudumuz üretebilirken 9 tanesini üretemez ve üretemediklerimize esansiyel, kısaca dışarıdan alınması mecburi amino asitler denir. Bunlar;

  • Lizin
  • Histidine
  • Tironin
  • İzolösin
  • Metionin
  • Triptofan
  • Lösin
  • Fenilalanin
  • Valin

Hayvansal kaynaklı proteinlerin animo asit örüntülerinin daha çeşitli olduğu düşünüldüğü için protein kalitesi açısından hayvansal kaynaklar bugüne dek daha ön planda tutuluyordu. Sadece günümüzde meydana getirilen emekler tofu, kinoa, edamame ve karabuğday şeklinde bazı bitkisel kaynakların da tüm elzem amino asitleri içererek “tam protein” sınıfına dahil bulunduğunu gösteriyor. Ek olarak bitkisel protein kaynaklarını beraber tüketerek alacağınız amino asit sayısını arttırırken, antioksidan ve vitamin şeklinde yararlı gıda ögelerini de alabilirsiniz.

Hayvansal Proteinler Yararlarından Oldukca Zarar Mı Veriyor?

Hayvansal protein kaynakları tüketildiği vakit proteinin biyoyarlılığı düşürecek etkilerle karşılaşırız: mesela doymuş yağ birikimine bağlı olarak gerçekleşen endotel fonksiyonların azalması ve dokular ile organların iyi beslenemedikleri için işlevlerini yerine getirememesi.

Öte taraftan hayvansal proteinler bitkisel proteinlere gore daha ”boş paketlerde” geliyor. Doğrusu bitkisel bir kaynak tükettiğiniz vakit proteinlerle beraber antioksidanlar, çeşitli vitaminler, lif ve mineraller de tüketmiş olmuş olursunuz. Sadece hayvansal kaynaklarda proteinlerle beraber bir tek doymuş yağ asitleri ve bazı vitaminleri alırsınız. Bu yüzden bitkisel kaynaklar gıda ögelerinin iyi bir kombinasyonudur.

Ek olarak kırmızı et tüketiminin de vücutta inflamasyonu arttırdığı bilimsel olarak gösterilmiştir. İnflamasyon, immün sistemimizin yaralanmalara, yabancı ajanlara ve hatta egzersize karşı verdiği naturel bir yanıttır. Akut inflamasyon herhangi bir sakatlık ya da bakteriyel enfeksiyon durumunda naturel iyileşme sürecinin bir parçasıdır. Sadece inflamasyon süreğen bir durum haline geldiği vakit (kronik inflamasyon) vücuttaki sıhhatli dokulara da zarar vermeye adım atar.

Belgeselde, nebat bazlı bir rejim tüketmenin bir tek 3 haftada inflamasyonu %29 oranında azalttığı klinik olarak gösterilmiştir. İnflamasyonun azalması ile dolaşım sağlığı da artmaktadır ve dokular kafi besine ulaşabildiği için deneysel olarak spor performansı da artmaktadır.

Netice

Hayvansal kaynaklarla protein tüketmektense bitkisel kaynaklardan protein almak vücudumuz için daha sağlıklıdır. Sadece bitkisel kaynaklar miktar olarak daha azca protein içerdiğinden günlük gereksinimi karşılamak için çeşitli kaynaklara ihtiyacınız olacaktır. Doğrusu bitkisel proteinleri kombinlemeniz gerekecektir (mesela 100 g mercimek + 200 g kinoa şeklinde). Gene de vegan ya da vejetaryen bir rejim sürmek sizin tercihinizdir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir